Қоғамдағы тұрақтылық пен қауіпсіздік – өңірдің тұрақты дамуының, азаматтардың әл-ауқатының және мемлекеттік институттарға деген сенімнің басты көрсеткіштерінің бірі. Сондықтан құқық бұзушылықтардың алдын алу, қоғамдық тәртіпті қамтамасыз ету, азаматтардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғау, сондай-ақ цифрлық кеңістікте жасалатын қылмыстарға қарсы тиімді іс-қимыл жүргізу құқық қорғау органдары қызметінің негізгі бағыттарының қатарында қала береді. Бұл міндеттерді сапалы орындау үшін тек құқық бұзушылық орын алғаннан кейін әрекет ету жеткіліксіз. Ең алдымен профилактикалық жұмысты күшейтіп, тұрғындардың құқықтық сауаттылығын арттыру, халықпен ашық байланыс орнату және құқықтық мәдениетті қалыптастыру маңызды.
Соңғы жылдары қоғамдағы құқық бұзушылықтардың сипаты айтарлықтай өзгерді. Дәстүрлі қылмыс түрлерімен қатар ақпараттық технологияларды пайдалану арқылы жасалатын құқық бұзушылықтардың үлесі артты. Әсіресе интернет-алаяқтық, әлеуметтік желілер арқылы жасалатын заңсыз әрекеттер, азаматтардың жеке деректерін заңсыз пайдалану сияқты қауіптер құқық қорғау органдарының жұмысында жаңа тәсілдерді талап етеді. Осыған байланысты профилактика, ақпараттық-түсіндіру жұмыстары және халықтың цифрлық сауаттылығын арттыру бұрынғыдан да маңызды міндетке айналып отыр.
Түркістан облысында қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз ету және құқық бұзушылықтардың алдын алу бағытындағы жұмыстар жүйелі түрде жүзеге асырылуда. Жартыжылдық қорытындыларды талдау барысында қоғамдық тәртіпті сақтау, жол қауіпсіздігін қамтамасыз ету, интернет-алаяқтыққа қарсы іс-қимыл, азаматтардың өтініштерімен жұмыс жүргізу және құқық бұзушылықтардың профилактикасы негізгі назарға алынды. Мұндай қорытынды жиындар атқарылған жұмысты бағалаумен қатар, алдағы кезеңге арналған нақты міндеттерді айқындауға мүмкіндік береді.
Құқық қорғау саласында алдын алу жұмыстарының маңызы жыл сайын артып келеді. Себебі құқық бұзушылықтың салдарымен күрескеннен гөрі, оның туындауына себеп болатын жағдайларды дер кезінде анықтап, алдын алу әлдеқайда тиімді. Осы мақсатта полиция қызметкерлері тұрғындармен кездесулер өткізіп, заң талаптарын түсіндіреді, қауіпсіздік шаралары жөнінде кеңес береді және азаматтарды қоғамдық тәртіпті сақтауға белсенді қатысуға шақырады. Мұндай жұмыстар құқық қорғау органдары мен халық арасындағы сенімді нығайтып, құқықтық мәдениетті қалыптастыруға ықпал етеді.
Бүгінде интернет-алаяқтық ең өзекті қауіптердің бірі саналады. Алаяқтар өзін банк қызметкері, мемлекеттік орган өкілі немесе байланыс компаниясының маманы ретінде таныстырып, азаматтарды алдап, жеке мәліметтері мен қаражатын иемденуге тырысады. Сонымен қатар әлеуметтік желілерде жалған инвестициялық жобалар, жеңіл табыс ұсынатын хабарламалар немесе күмәнді сілтемелер арқылы адамдарды алдау әрекеттері жиілеп келеді. Осындай қылмыстардың алдын алу үшін тұрғындардың цифрлық сауаттылығын арттыру аса маңызды.
Интернеттегі қауіпсіздіктің негізгі қағидалары қарапайым болғанымен, оларды күнделікті өмірде сақтау көптеген келеңсіз жағдайлардың алдын алады. Азаматтар банк картасының нөмірін, қауіпсіздік кодтарын, бір реттік SMS-кодтарды және жеке мәліметтерін бөгде адамдарға бермеуі тиіс. Күмәнді сілтемелерге өтпеу, белгісіз қосымшаларды жүктемеу, ресми емес интернет-ресурстарға сенбеу және кез келген қаржылық операция алдында ақпараттың шынайылығын тексеру – әр адамның жеке қауіпсіздігі үшін маңызды талаптар.
Қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз етуде азаматтардың өтініштерімен сапалы жұмыс жүргізудің де маңызы зор. Әрбір өтініш немесе хабарлама нақты мәселені анықтауға, құқық бұзушылықтың алдын алуға немесе тұрғындардың қауіпсіздігін қамтамасыз етуге ықпал етуі мүмкін. Сондықтан мемлекеттік органдардың ашықтығы, халықпен тиімді кері байланыс орнатуы және азаматтардың өтініштеріне жедел әрекет етуі құқықтық мемлекеттің маңызды қағидаларының бірі болып табылады.
Құқық бұзушылықтардың профилактикасы тек полиция қызметкерлерінің ғана емес, бүкіл қоғамның ортақ міндеті. Бұл бағыттағы жұмыстарға білім беру ұйымдары, жергілікті атқарушы органдар, қоғамдық ұйымдар, бұқаралық ақпарат құралдары және белсенді азаматтар қатысқанда ғана нақты нәтиже байқалады. Әсіресе жастар арасында құқықтық мәдениетті қалыптастыру, заң талаптарын түсіндіру және қауіпсіз мінез-құлық қағидаларын насихаттау қоғамдағы құқық бұзушылық деңгейін төмендетуге ықпал етеді.
Жол қауіпсіздігін қамтамасыз ету де қоғамдық қауіпсіздіктің ажырамас бөлігі болып саналады. Жол қозғалысы ережелерін сақтау, жүргізушілер мен жаяу жүргіншілердің жауапкершілігін арттыру, профилактикалық түсіндіру жұмыстарын тұрақты жүргізу жол-көлік оқиғаларының алдын алуға мүмкіндік береді. Бұл бағыттағы ақпараттық жұмыстар азаматтардың өмірі мен денсаулығын қорғауда маңызды рөл атқарады.
Қазіргі таңда құқық қорғау органдары қызметінің тиімділігі тек тіркелген қылмыстардың санымен ғана емес, тұрғындардың қауіпсіздік деңгейін қалай сезінетінімен де бағаланады. Егер азаматтар өз құқықтарының қорғалатынына сенімді болса, мемлекеттік органдармен ашық байланыс орната алса және құқықтық мәселелер бойынша уақытылы көмек ала алса, қоғамдағы тұрақтылық та нығая түседі. Сондықтан халықпен тұрақты диалог жүргізу, профилактикалық кездесулер ұйымдастыру және заң талаптарын қарапайым тілмен түсіндіру құқық қорғау қызметінің маңызды құрамдас бөлігіне айналып отыр.
Қоғамдағы құқықтық тәртіпті нығайту әрбір азаматтың жауапкершілігін талап етеді. Заң талаптарын сақтау, күмәнді жағдайларға бейжай қарамау, интернет кеңістігінде сақтық таныту және құқық қорғау органдарымен ынтымақтастық орнату – қауіпсіз қоғам қалыптастырудың негізгі шарттары. Әрбір тұрғын құқық бұзушылықтың алдын алуға өз үлесін қоса алады.
Түркістан облысында қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз ету, интернет-алаяқтыққа қарсы күресті күшейту және құқық бұзушылықтардың алдын алу бағытында жүргізіліп жатқан жұмыстар құқықтық тәртіпті нығайтуға бағытталған жүйелі саясаттың жалғасы болып табылады. Мұндай жұмыстар тұрғындардың құқықтық сауаттылығын арттыруға, цифрлық қауіпсіздік мәдениетін қалыптастыруға және мемлекеттік органдар мен қоғам арасындағы өзара сенімді күшейтуге ықпал етеді.
Қауіпсіз әрі тұрақты қоғам қалыптастыру – бір ғана мемлекеттік органның міндеті емес, бұл – барлық азаматтың ортақ жауапкершілігі. Заңды құрметтеу, құқықтық мәдениетті дамыту, интернет кеңістігінде сақтық шараларын сақтау және қоғамдық қауіпсіздікке бейжай қарамау арқылы ғана құқық бұзушылықтардың алдын алып, өңірдің тұрақты дамуына және тұрғындардың әл-ауқатының артуына қол жеткізуге болады.
