Түркістан облысында инвестициялық ахуалды жақсарту, өндірістік әлеуетті арттыру және жаңа жұмыс орындарын құру бағытындағы жұмыстар жүйелі түрде жалғасуда. Соңғы жылдары өңір экономикасына тартылған инвестиция көлемі айтарлықтай өсіп, Түркістан облысы еліміздегі инвестициялық белсенділігі жоғары өңірлердің біріне айналды. Бұл көрсеткіштер өңірдің инвестициялық тартымдылығы артып келе жатқанын және кәсіпкерлер үшін қолайлы орта қалыптасқанын көрсетеді.
Облыс әкімінің төрағалығымен өткен аппарат мәжілісінде инвестиция тарту көрсеткіштері мен ірі инвестициялық жобалардың іске асырылу барысы жан-жақты талқыланды. Жиында өңір экономикасын дамытуға бағытталған жобалардың орындалуы сараланып, алдағы міндеттер белгіленді.
Биыл Түркістан облысында инвестиция тарту бойынша индикаторлық жоспар 1 триллион 783,9 миллиард теңге көлемінде бекітілген. Жылдың алғашқы бес айының қорытындысы бойынша өңірге 614,2 миллиард теңге инвестиция тартылып, өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда өсім 150,5 пайызды құрады. Бұл көрсеткіш облыстың инвестициялық белсенділігі жоғары деңгейде екенін аңғартады.
Инвестиция көлемінің артуы өңірдегі өнеркәсіптің, ауыл шаруашылығының, құрылыс саласының және өңдеу өнеркәсібінің дамуына тікелей ықпал етеді. Сонымен қатар жаңа кәсіпорындардың ашылуына, өндіріс көлемінің ұлғаюына және халықтың жұмыспен қамтылуына мүмкіндік береді.
Түркістан облысының инвестициялық жетістіктерінің бірі – тікелей шетелдік инвестициялар көлемінің айтарлықтай өсуі. 2025 жылдың қорытындысы бойынша өңірге тартылған тікелей шетелдік инвестициялар көлемі 1 миллиард 998,2 миллион АҚШ долларын құрап, белгіленген жоспар төрт есеге артық орындалған. Бұл көрсеткіш бойынша Түркістан облысы республика көлемінде бірінші орынға шыққан.
Мұндай жоғары нәтижелер өңірде жүргізіліп жатқан инвестициялық саясаттың тиімділігін көрсетеді. Сонымен қатар халықаралық инвесторлардың Түркістан облысына деген сенімінің артқанын білдіреді.
Облыс әкімі Нұралхан Көшеров аппарат мәжілісінде жауапты басқармалар мен аудан-қала әкімдіктеріне инвесторларды тарту және сүйемелдеу жұмыстарын күшейтуді тапсырды. Оның айтуынша, әрбір инвестициялық жоба тұрақты бақылауда болып, кәсіпкерлерге қолайлы жағдай жасау мәселесіне ерекше назар аударылуы тиіс.
Инвесторлар үшін қолайлы бизнес-орта қалыптастыру өңірдің ұзақ мерзімді дамуының маңызды факторларының бірі саналады. Әкімдік тарапынан инфрақұрылымдық мәселелерді шешу, жер телімдерін ұсыну, рұқсат құжаттарын рәсімдеу және өндіріс орындарын іске қосу процестерін жеделдету бағытында жұмыстар жүргізілуде.
Аппарат мәжілісінде Түркістан облысының өнеркәсіп және индустриалды-инновациялық даму басқармасының басшысы Нұрлыбек Исаев өңірдегі ірі инвестициялық жобалардың қазіргі жағдайы туралы баяндама жасады.
Оның мәліметінше, облыста жүзеге асырылатын инвестициялық жобалардың тиімділігін арттыру мақсатында инвестициялық пул қайта қаралып, өзектендірілген. Нәтижесінде 2026-2029 жылдар аралығында іске асырылатын жалпы құны 2,8 триллион теңгені құрайтын 122 инвестициялық жобаның пулы қалыптастырылған.
Аталған жобаларды жүзеге асыру нәтижесінде өңірде 17 820 жаңа жұмыс орнын құру жоспарланып отыр. Бұл көрсеткіш халықты тұрақты жұмыспен қамтуға және әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Инвестициялық жобалардың ішінде шетелдік капиталдың қатысуымен жүзеге асырылатын бастамалар ерекше орын алады. Қазіргі таңда жалпы құны 608,9 миллиард теңгені құрайтын 30 инвестициялық жоба іске асырылуда. Бұл жобалар толық іске қосылған жағдайда 7 799 жаңа жұмыс орны ашылады деп күтілуде.
Биылғы жылы жалпы құны 369,4 миллиард теңге болатын 67 инвестициялық жоба іріктелген. Оның ішінде алғашқы бес айда құны 42,4 миллиард теңгені құрайтын 11 жоба пайдалануға берілді. Нәтижесінде 407 жаңа жұмыс орны ашылды.
Өңірде жүзеге асырылып жатқан ірі жобалардың қатарында Созақ ауданындағы күкірт қышқылын өндіретін зауыт пен аффинаж зауытының құрылысы ерекше маңызға ие. Сонымен қатар уран өңдеу кешенінің екінші кезеңі іске асырылуда. Бұл жобалар тау-кен металлургия саласының дамуына және өңірдің өнеркәсіптік әлеуетінің артуына ықпал етеді.
Өнеркәсіптік бағыттағы маңызды бастамалардың бірі – «Южная» индустриялық алаңы жобасы. Бұл жоба жаңа өндірістерді орналастыруға және өнеркәсіптік кооперацияны дамытуға мүмкіндік береді.
Түркістан қаласында тоқыма фабрикасының, бояу-әрлеу фабрикасының және үйге арналған текстиль өнімдерін шығаратын кәсіпорындардың құрылысы қарқынды жүргізілуде. Бұл жобалар жеңіл өнеркәсіпті дамытуға және өңірдің экспорттық әлеуетін арттыруға бағытталған.
Отырар ауданында екі мақта өңдеу зауыты салынуда. Ал Мақтаарал ауданында мақта және өсімдік майын өңдеу зауытының құрылысы жүргізіліп жатыр. Мұндай кәсіпорындар ауыл шаруашылығы өнімдерін терең өңдеуге және қосылған құны жоғары өнім шығаруға мүмкіндік береді.
Сонымен бірге 16 роторлы иіру желісімен жабдықталған заманауи тоқыма зауытының құрылысы жалғасуда. Бұл кәсіпорын іске қосылғаннан кейін өңірдің тоқыма өндірісіндегі әлеуеті айтарлықтай артады.
Ордабасы ауданында ірі қара мал сүйегінен май мен желатин компоненттерін өндіретін зауыт салынуда. Бұл жоба қалдықсыз өндіріс қағидатын енгізуге және мал шаруашылығы өнімдерін толық өңдеуге мүмкіндік береді.
Сайрам ауданында ет комбинаты, 10 мың басқа арналған бордақылау алаңы, арнайы техника құрастыру зауыты және сүт өнімдерін өндіретін кәсіпорындардың құрылысы жүргізілуде. Сондай-ақ Аустралия технологиясы негізінде мал базарын құру жобасы қолға алынған.
Сауран ауданында сүт өнімдерін өндіретін зауыт, ет комбинаты, құрама жем өндіру кешені, тері өңдеу цехтары мен бордақылау алаңы салынып жатыр. Бұл жобалар агроөнеркәсіп кешенінің дамуына жаңа серпін береді.
Арыс қаласында 50 мың басқа арналған ірі қара мал бордақылау кешенінің құрылысы жалғасуда. Ал Бәйдібек ауданында жұмыртқа бағытындағы құс фабрикасы мен құрамажем өндіретін зауыт бой көтеруде.
Сарапшылардың пікірінше, мұндай ауқымды инвестициялық жобалар өңірдің экономикалық құрылымын әртараптандыруға, өнеркәсіп өндірісін ұлғайтуға және экспорт көлемін арттыруға мүмкіндік береді. Сонымен қатар халықтың табысын көбейтіп, жаңа жұмыс орындарын ашу арқылы әлеуметтік тұрақтылықты нығайтады.
Жалпы алғанда, Түркістан облысында жүзеге асырылып жатқан инвестициялық саясат нақты нәтижелер беруде. Өңірге тартылған инвестициялар көлемінің тұрақты өсуі, жаңа кәсіпорындардың ашылуы және халықаралық инвесторлардың қызығушылығы облыстың экономикалық әлеуетінің жоғары екенін көрсетеді.
Осылайша, Түркістан облысы инвестиция тарту, жаңа өндірістер ашу және жұмыс орындарын құру бағытында еліміздегі жетекші өңірлердің біріне айналып отыр. Алдағы жылдары жүзеге асырылатын ауқымды жобалар облыстың әлеуметтік-экономикалық дамуына жаңа серпін беріп, халықтың әл-ауқатын арттыруға ықпал етпек.
